Czy małżonek odpowiada za długi powstałe w firmie współmałżonka?
Działalność każdej firmy związana jest z ryzykiem – nawet jeśli funkcjonuje ona na bardzo dobrym poziomie. Czy w takim przypadku, gdy właścicielem firmy jest współmałżonek, jego mąż czy żona mogą odpowiadać za powstałe długi?
Prowadzenie własnej firmy jako mąż czy żona jest bardzo często spotykane. Niektórzy małżonkowie mają własny biznes, podczas gdy ich druga połówka może mieć swój albo może pracować na stanowisku na umowie o pracę, ale też może nie mieć zatrudnienia.
Jednak nawet dobrze prosperująca firma może po pewnym czasie zacząć przynosić straty. Niekiedy wystarczy zła koniunktura, innym razem nieodpowiedzialna decyzja, która nie została wcześniej przemyślana, a nawet niewypłacalność jednego z kluczowych kontrahentów czy klientów. Gdy firma zaczyna mieć długi, pojawia się jedno palące pytanie – czy w takiej sytuacji drugi małżonek może być zobowiązany do ich zapłaty?
Komornik może zająć pieniądze i mienie na poczet długu
Jeśli dochodzi do braku wypłacalności firmy, może pojawić się problem z odzyskaniem pieniędzy przez jej wierzycieli. Mogą oni wtedy zacząć korzystać z usług firm windykacyjnych, a w przypadku braku satysfakcjonującego rozwiązania sprawy mogą trafiać nawet do sądu, a potem do komornika.
Komornik ma możliwość dokonania zajęcia pieniędzy czy mienia. Czy może jednak zrobić to z majątku żony czy męża przedsiębiorcy?
Odrębne majątki osobiste
W tym kontekście trzeba wspomnieć przede wszystkim o tak zwanych odrębnych majątkach osobistych małżonków. Są to majątki, które należą tylko do jednego małżonka, natomiast nie należą do drugiego. Zalicza się do nich między innymi:
- przedmioty, które małżonek nabył przed zawarciem związku małżeńskiego
- niewypłacone jeszcze wynagrodzenie za pracę
- przedmioty użytku osobistego, na przykład odzież
- przedmioty uzyskane przez dziedziczenie, darowiznę albo zapis
- prawa autorskie i pokrewne
- prawa własności przemysłowej
- prawa przysługujące jedynie jednej z osób
- prawa i przedmioty, które dana osoba uzyskała w zamian za część majątku osobistego
Majątek osobisty jednego małżonka nie może być zajęty, jeśli współmałżonek ma długi. Zatem jeśli jeden małżonek ma działkę, która była w jego posiadaniu jeszcze przed małżeństwem, nie może być ona przejęta przez komornika na poczet długu w firmie drugiego małżonka.
Zajęciu podlega jednak majątek wspólny. W tym przypadku mówimy o rzeczach, które zostały nabyte przez małżonków po ślubie, o wynagrodzeniu i dochodach z działalności, które został wypłacone małżonkom, dochodach z majątku wspólnego i osobistego, a także o środkach na rachunkach emerytalnych. To może zostać przejęte przez komornika, gdy pojawią się długi. Można się jednak zabezpieczyć – w tym celu konieczne jest podpisanie odpowiedniej umowy majątkowej małżeńskiej, czyli tak zwanej intercyzy.
Zgoda na zawarcie umowy a długi współmałżonka
Warto jednak zaznaczyć, że nawet w przypadku, gdy istnieje ryzyko zajęcia majątku wspólnego, małżonek przedsiębiorcy może uniknąć odpowiedzialności finansowej. Dotyczy to sytuacji, gdy do zadłużenia doszło wtedy, gdy małżonek przedsiębiorcy nie udzielił zgody w odpowiedniej formie, na przykład na zaciągnięcie pożyczki.
Jeśli takiej zgody nie było, wtedy małżonek przedsiębiorcy mającego długi może ubiegać się o wyłączenie z zajęcia jego wynagrodzenia, majątku wspólnego. Zajęcie może być przeprowadzone tylko z wynagrodzenia dłużnika, jego majątku osobistego, uzyskiwanych przez niego dochodów.